"DE VOORSPELBAARHEID IS VOOR ONS HET ALLERBELANGRIJKSTE"

Published on: 
Sunday, 20 Januari 2019 - 7:47am

Nu het einde van de legislatuur in zicht is, spraken wij met Catherine Rutten, CEO van pharma.be. Samen met haar blikken we terug op het Toekomstpact. Werden de beloftes nagekomen? Wat ligt er nog op de plank? De antwoorden krijgt u van haar.Patiënten sneller toegang geven tot innovatieve geneesmiddelen was een van de voornaamste doelstellingen van het Toekomstpact. Werd dat doel bereikt?

Catherine Rutten: "Er zijn tijdens deze legislatuur grote stappen vooruit gezet:

 

 

  • versnelde procedures voor de terugbetaling van de onbeantwoorde medische noden (1),
  • een kortere administratieve termijn voor pediatrische geneesmiddelen,
  • een duidelijker wettelijk kader voor de 'biobanken' …

Allemaal maatregelen die de Belgische patiënten ontegenzeglijk een betere toegang bieden tot innovatieve geneesmiddelen. Het Toekomstpact (TP) heeft in dat opzicht een doorslaggevende rol gespeeld. Het heeft onze sector immers gegeven wat voor ons het allerbelangrijkste is: voorspelbaarheid."

Wat bedoelt u daar precies mee?
"In de farmaceutische industrie zijn de ontwikkelingscycli erg lang en vereisen ze enorme investeringen. We hebben dus nood aan meer stabiliteit en voorspelbaarheid wat betreft de procedures, het beleid en de budgetten. Om het voortbestaan van ons gezondheidssysteem te vrijwaren, moeten ook de overheden weten in welke mate dat budget zal evolueren. En daar heeft het TP aan gewerkt. De overstap van een jaarlijks budgetplan naar een meerjarenplan was al een grote stap vooruit (2)! Een teken dat ook de regering er voor koos om te investeren in innovatie."

Hoe precies? Door het budget voor geneesmiddelen te verhogen?
"Het akkoord voorzag in een zeer gematigde verhoging van het geneesmiddelenbudget. Vergeleken met andere 'posten' (hospitaalfinanciering, honoraria voor gezondheidsprofessionals, enz.) werden geneesmiddelen jarenlang ondergefinancierd. En in tegenstelling tot wat sommigen beweren, is dat budget, zelfs met de komst van de immuuntherapie, helemaal niet uit zijn voegen gebarsten. Het is slechts lichtjes gestegen. In 2018 maakt het slechts 12,9% van het totale budget voor gezondheidszorg uit. Bovendien moeten de voordelen van geneesmiddelen in hun totaliteit worden gezien. Ze zorgen immers voor besparingen op het vlak van hospitalisatie, bevorderen de autonomie en verzekeren de levenskwaliteit van de patiënten enz."

Hoe wordt dat budgettaire evenwicht mogelijk gemaakt? En hoe zal dat in de toekomst verlopen, met name met de naderende komst van nieuwe gen- en celtherapieën?
"De farmasector wil zijn verantwoordelijkheid nemen, door de prijs van oudere geneesmiddelen te verlagen. Op die manier wordt in het TP voorzien in een besparing van 1,6 miljard euro op vier jaar. Maar de besparingen die werkelijk werden doorgevoerd in deze periode lagen echter een heel stuk hoger. Bovendien kunnen we dankzij die besparingen het grootste deel van de terugbetalingskosten voor innovatieve behandelingen financieren, bijvoorbeeld voor de toekomstige  gen- en celtherapieën.En dat beperkt dan weer hun reële impact op het budget en maakt hen financieel toegankelijk voor de betrokken patiënten. Voor minister Maggie De Block was dat essentieel omdat patiënten centraal staan in haar beleid."

Bent u tevreden over de vooruitgang op het vlak van klinische proeven?
"Wij zijn tevreden over het geleverde werk. Even ter herinnering: België is de nummer 2 in Europa en de nummer 3 wereldwijd als het gaat om het aantal klinische proeven per duizend inwoners. Er werden verschillende maatregelen genomen om die benijdenswaardige positie te kunnen behouden: vroegtijdige uitvoering van de nieuwe Europese wetgeving, informatiecampagnes voor artsen, uitbouw van een toekomstige unieke Ethische raad voor proeven in fase I en II enz. Toch ligt er nog werk op de plank. Er zouden bijvoorbeeld meer inspanningen kunnen worden geleverd om patiënten en huisartsen beter te informeren over de mogelijkheid om deel te nemen aan klinische proeven.”

Maggie De Block wilde ook meer transparantie, met name voor de waardeoverdrachten (3).
”Inderdaad. Alle bedragen die door een farmaceutisch bedrijf worden gestort aan artsen, ziekenhuizen of patiëntenverenigingen moeten voortaan worden gepubliceerd op www.betransparent.be. De pharma.be leden waren de eersten die dergelijke gegevens spontaan publiceerden, al sinds 2016. De minister wilde de informatie samenbrengen op één enkele website en die goede praktijk omzetten in een wettelijk kader dat voor iedereen geldig is. Een maatregel waar wij het volledig mee eens zijn, want pharma.be hecht veel belang aan ethiek. Al onze leden en de bedrijven die lid bij ons willen worden, moeten instemmen met onze deontologische code."

Hoe staat u tot slot tegenover het Toekomstpact?
"Heel positief! Het Toekomstpact is in verschillende opzichten uniek. Het is de eerste keer dat een Europese regering en een sector een pact van die omvang sluiten. Uiteraard moeten er nog een aantal punten worden uitgevoerd of verbeterd. Zo is er in België nog geen 'fast track'-procedure zoals bij het Europees Geneesmiddelenbureau (4). Toch zijn de meeste acties uit het Toekomstpact al opgestart of voltooid. En dat komt dankzij de zeer pragmatische aanpak van minister De Block. Van bij het begin zorgde de minister voor een stappenplan zodat de verschillende maatregelen ook echt geïmplementeerd zouden worden. Het Toekomstpact was bovendien een mooie gelegenheid om een permanente en constructieve dialoog aan te gaan met de uitvoerende macht. Het is het resultaat van een compromis tussen het door de regering gewenste beleid en de doelstellingen van onze sector. Wij hebben onze verantwoordelijkheden genomen en zijn onze beloftes nagekomen. We hopen dat we ook met de volgende regering op die weg kunnen verdergaan."

***notes***
(1) Unmet Medical Needs : Versnelde procedure voor innovatieve geneesmiddelen die bestemd zijn voor de behandeling van ernstige of dodelijke ziekten waarvoor er nog geen geregistreerde behandeling bestaat.  
(2) Het Toekomstpact legde het geneesmiddelenbudget voor vier jaar vast. Voor andere begrotingsposten is dat niet het geval. 
(3) De waardeoverdracht is de storting van premies en voordelen aan professionals of organisaties uit de gezondheidssector. Door ze openbaar te maken, bindt men de strijd aan tegen belangenconflicten en corruptie.
(4) Versnelde procedure voor nieuwe indicaties van geneesmiddelen die al werden goedgekeurd voor een of andere indicatie.